Root  :  ag-, act-

 

        ag- หรือ act- เป็นธาตุภาษาละตินซึ่งแปลว่า “ กระทำ, ขับ ” ( to do; to drive)

 

   agenda  เป็นคำละตินที่ประกอบด้วยธาตุ ag-  ภาษาอังกฤษนำมาใช้ในความหมายว่า “ รายการสิ่งที่ต้องทำ, วาระการประชุม, เรื่องต่าง ๆ ที่ต้องตัดสินใจ ”

        There were three items on the agenda for the business meeting.

 

   agent  มาจากธาตุ ag-  และปัจจัยละตินว่า -ent ( ผู้ซึ่ง ) 

คำว่า agent  “ ผู้ซึ่งกระทำสิ่งใด ๆ ”  คำนี้ใช้เรียกผู้ที่กระทำกิจเฉพาะอย่างใดอย่างหนึ่ง หรือผู้ที่ทำงานหรือเป็นตัวแทนให้บุคคล บริษัท หรือหน่วยงานของรัฐบาล

            He is an FBI agent.

        Does the actor have a press agent?

   ศัพท์ที่มาจาก agent  คือ  agency – บริษัท แผนก หรือสำนักงานที่เป็นตัวแทนหรือทำงานเฉพาะอย่างหนึ่งให้แก่บุคคลอื่นหรือบริษัทอื่น

            She works for an employment agency.

 

   agile  มาจากธาตุ ag-  และปัจจัยละตินว่า -ile ( ซึ่งเกี่ยวข้องกับ, ซึ่งเหมือนกับ, ซึ่งมีลักษณะ คุณสมบัติใด ๆ )

คำว่า agile ( ซึ่งมีคุณสมบัติทำสิ่งใดสิ่งหนึ่งได้ )  จึงหมายถึง  “ ซึ่งสามารถกระทำหรือเคลื่อนไหวได้รวดเร็วและง่ายดาย, ปราดเปรียวแคล่วคล่อง ”

        Charles is agile and athletic.

   ศัพท์ที่มาจาก agile  คือ  agility – ความสามารถเคลื่อนไหวได้คล่องแคล่ว                   

            The quarterback had remarkable agility.

 

   active  มาจากธาตุ act-  กับปัจจัยละติน -ive ( ซึ่งมีแนวโน้มที่จะ, ซึ่งมักจะ, ซึ่งมีลักษณะหรือคุณสมบัติอย่างใด ๆ )  คำว่า active จึงหมายถึง “ ซึ่งมีแนวโน้มว่าจะกระทำ, ซึ่งกำลังกระทำอยู่, ซึ่งกระทำกิจใด ๆ อยู่, ซึ่งคึกคักมีชีวิตชีวา ”

        She leads an active social life.

        This is an active vocalno.

   ศัพท์ที่มาจาก active  คือ  activity – 1. การกำลังทำกิจใด ๆ  2. กิจกรรมอย่างหนึ่ง

และ activate – ทำให้สามารถทำกิจใด ๆ ได้

            There was little activity on the stock market today.

        Can you activate his machine.

 

   actor  มาจากธาตุ act และปัจจัยละติน -or ( ผู้ซึ่ง )

คำว่า actor  จึงแปลว่า “ ผู้กระทำ ”

        My son was an actor in the struggle, not an onlooker.

        He was an actor in a play.

 

   actual  มาจากศัพท์ละตินว่า actus ( การกระทำ) ซึ่งมาจากธาตุ act-

คำว่า actus รวมกับปัจจัย -al ( ซึ่งเกี่ยวกับ, ซึ่งมีลักษณะ ) ได้คำว่า actual ( ซึ่งเกี่ยวกับสิ่งที่กำลังทำหรือมีอยู่ ) ดังนั้น จึงหมายถึง “ มีตัวตน, เป็นจริง ”

        What were his actual words?

   ศัพท์ที่มาจาก actual  คือ  actually – จริง ๆ, อย่างแท้จริง

และ actuality – ความเป็นจริง, ความจริง, ข้อเท็จจริง

            What did he actually say?

        Our dreams of reaching the moon has become an actuality.

 

   enact  มาจากอุปสรรคละติน en- ( ทำ, ทำให้เป็น )  กับธาตุละติน act-

ดังนั้น enact ( ทำให้ถูกทำขึ้น )  จึงมีความหมายเฉพาะว่า “ ตราขึ้นเป็นกฎหมาย ”

        The Senate enacted a bill against air pollution.

   ศัพท์ที่มาจาก enact  คือ  enactment – การออกกฎหมาย,  กฎหมายที่ออกมาแล้ว

            The Senate’s enactment of the air-pollution bill goes into effect today.

 

ขอให้หาความหมายของศัพท์ต่อไปนี้จากพจนานุกรมเพื่อดูว่าเมื่อรู้ความหมายของธาตุ act- แล้ว คุณเข้าใจความหมายของคำเหล่านี้ดีขึ้นหรือไม่

inactive

transact

interact

react

นอกจาก transaction และ reaction แล้วคุณรู้คำศัพท์อื่น ๆ ที่มาจากคำทั้งสี่นี้อีกหรือไม่

 

BACK TO ROOTS